Tiếng Trung cơ bản cho người mới bắt đầu
Mọi thứ người mới hoàn toàn cần biết trên một trang: tiếng Trung là gì, pinyin, 4 thanh điệu, nét và bộ thủ, 30 câu và 50 từ đầu tiên. Bấm vào chữ để nghe đọc. Cuối trang có bài kiểm tra nhập môn 10 câu.
Đội ngũ giáo viên Tiếng Trung Bang Bang · cập nhật 29/10/2026
1. Tiếng Trung là gì?
"Tiếng Trung" mà người Việt đi làm cần học là tiếng phổ thông 普通话 (pǔtōnghuà), ngôn ngữ chuẩn của Trung Quốc, lấy ngữ âm Bắc Kinh làm chuẩn. Đây là thứ tiếng dùng trong trường học, công việc, truyền hình và kỳ thi HSK. Người Trung Quốc gọi tiếng Trung là 汉语 (Hànyǔ) hoặc 中文 (Zhōngwén).
- Chữ viết: chữ Hán 汉字 (Hànzì). Nên học chữ giản thể 简体字 (jiǎntǐzì), dùng ở Trung Quốc đại lục, Singapore và trong HSK. Chữ phồn thể dùng ở Đài Loan, Hong Kong. Xem chuyển giản thể, phồn thể.
- Âm đọc: ghi bằng pinyin 拼音 (pīnyīn), dùng chữ cái Latin kèm dấu thanh. Pinyin là "cầu nối" để đọc chữ Hán và để gõ chữ trên điện thoại.
- Ngữ pháp cơ bản: không chia động từ, không chia số ít số nhiều, trật tự câu chủ yếu là chủ ngữ + động từ + tân ngữ, khá gần tiếng Việt.
2. Pinyin: cách đọc tiếng Trung
Mỗi chữ Hán đọc thành một âm tiết. Âm tiết pinyin gồm thanh mẫu (phụ âm đầu), vận mẫu (phần vần) và thanh điệu. Ví dụ 好 = h + ao + thanh 3 = hǎo. Bảng pinyin có 21 thanh mẫu và 36 vận mẫu; nhiều chữ cái đọc khác hẳn tiếng Việt, ví dụ x gần "x" nhưng mặt lưỡi nâng sát ngạc, q gần "ch" có bật hơi, zh/ch/sh uốn lưỡi, ü tròn môi như "uy" khép.
Học kỹ từng âm: bảng chữ cái tiếng Trung (pinyin) có phát âm. Tra pinyin cho chữ Hán bất kỳ: phiên âm tiếng Trung.
3. Bốn thanh điệu và thanh nhẹ
Cùng âm ma, đổi thanh là đổi nghĩa. Bấm từng ô để nghe:
- Thanh 1 (ā): ngang và cao, giữ đều. Người Việt hay đọc thấp như thanh ngang.
- Thanh 2 (á): đi lên, gần dấu sắc.
- Thanh 3 (ǎ): xuống thấp rồi lên; khi nói nhanh thường chỉ đọc phần xuống thấp. Gần dấu hỏi.
- Thanh 4 (à): rơi mạnh và nhanh từ cao xuống. Không đọc thành dấu huyền.
- Thanh nhẹ (a): ngắn, nhẹ, không ghi dấu, như 吗 ma, chữ thứ hai trong 谢谢 xièxie.
Biến điệu cần nhớ ngay: hai thanh 3 liền nhau thì thanh đầu đọc thành thanh 2 (你好 viết nǐ hǎo, đọc gần ní hǎo); 不 bù đứng trước thanh 4 đọc thành bú (不是 bú shì); 一 yī đứng trước thanh 4 đọc yí, trước thanh 1, 2, 3 đọc yì (一个 yí gè, 一天 yì tiān). Trên trang này, 一 và 不 ghi theo cách đọc thực tế, còn hai thanh 3 liền nhau vẫn ghi thanh gốc như từ điển.
Luyện nghe phân biệt thanh: thanh điệu tiếng Trung và bài luyện nghe.
4. Nét chữ và bộ thủ cơ bản
Chữ Hán được ghép từ các nét. Có 8 nét cơ bản: ngang 横 (héng), sổ 竖 (shù), phẩy 撇 (piě), mác 捺 (nà), chấm 点 (diǎn), hất 提 (tí), gập 折 (zhé), móc 钩 (gōu). Viết theo thứ tự cơ bản: ngang trước sổ sau, phẩy trước mác sau, trên trước dưới sau, trái trước phải sau, ngoài trước trong sau.
Nhiều chữ có một phần chỉ nghĩa gọi là bộ thủ. Biết khoảng 10–20 bộ hay gặp sẽ giúp đoán nghĩa và nhớ mặt chữ nhanh hơn:
Tập viết theo thứ tự nét: luyện viết chữ Hán online. Tra đủ bộ thủ: 214 bộ thủ tiếng Trung.
5. 30 câu tiếng Trung đầu tiên
Bấm vào câu để nghe đọc. Học thêm: 100 câu giao tiếp tiếng Trung, chào hỏi, cảm ơn, xin lỗi, giới thiệu bản thân.
6. 50 từ tiếng Trung đầu tiên
Đều là từ HSK1, dùng hằng ngày. Đếm số, giá tiền xem số đếm tiếng Trung; thứ, ngày tháng xem thứ ngày tháng; đủ 294 từ xem từ vựng HSK1.
Bài kiểm tra nhập môn 10 câu
Nghe thanh điệu, nhận mặt chữ, chọn nghĩa. Câu nghe cần bật âm thanh; máy không có giọng tiếng Trung thì xem gợi ý chữ.
Học tiếp sau trang này
Đi theo thứ tự: luyện pinyin và thanh điệu đến khi nghe phân biệt được, rồi học từ vựng HSK1 kèm viết chữ, cuối cùng thi thử HSK1. Muốn có lịch theo từng tuần, dùng lộ trình tự học tiếng Trung.
Bắt đầu đúng ngay từ phát âm
Học thử 60 phút (70.000 đ, trừ vào học phí khi đăng ký gói từ 24 buổi): giáo viên nghe bạn đọc pinyin, sửa thanh điệu và gợi ý lộ trình theo công việc của bạn.
Câu hỏi thường gặp
Tiếng Trung cơ bản gồm những gì?
Gồm 4 phần: pinyin (cách ghi âm bằng chữ cái Latin), 4 thanh điệu và thanh nhẹ, nét chữ và bộ thủ cơ bản để nhận mặt chữ Hán, và vài trăm từ, câu đầu tiên như chào hỏi, giới thiệu, số đếm, hỏi giá. Toàn bộ phần này tương đương cấp HSK1.
Tiếng Trung có khó với người Việt không?
Có điểm thuận lợi: tiếng Việt cũng có thanh điệu, nhiều từ Hán Việt có âm và nghĩa gần với tiếng Trung, ngữ pháp cơ bản không chia động từ. Phần khó là chữ Hán phải nhớ mặt chữ, một số âm như zh, ch, sh, ü và thanh 3, thanh 4 người Việt hay đọc sai.
Nên học chữ giản thể hay phồn thể?
Người đi làm với đối tác Trung Quốc đại lục nên học giản thể: đây là chữ dùng ở Trung Quốc đại lục, Singapore và trong kỳ thi HSK. Phồn thể dùng chủ yếu ở Đài Loan, Hong Kong, Ma Cao.
Học tiếng Trung cơ bản mất bao lâu?
Với khoảng 45 phút mỗi ngày: khoảng 2 tuần cho pinyin và thanh điệu, thêm khoảng 6 tuần để học hết 294 từ HSK1. Tốc độ thực tế tùy thời gian luyện nghe nói mỗi ngày.